Muzyka epoki
Utwory znane w polskich domach przełomu XIX i XX wieku, opisane jako kontekst historyczny.
WAŻNE ROZRÓŻNIENIE
„Szafa Grająca” jest współczesnym pomysłem na cyfrowe muzeum. Sama nazwa nie oznacza, że w historycznym Inczewie znajdowała się szafa grająca ani że prezentowane utwory były tu wykonywane.
„Szafa Grająca” jest współczesnym pomysłem na cyfrowe muzeum. Sama nazwa nie oznacza, że w historycznym Inczewie znajdowała się szafa grająca ani że prezentowane utwory były tu wykonywane.
Cztery półki dźwięku
Głosy pamięci
Fragmenty relacji mieszkańców i osób związanych z Inczewem — publikowane po uzyskaniu zgody.
Dźwięki pracy
Koła powozu, kuźnia, młócenie, gorzelnia czy park. Rekonstrukcje dźwiękowe będą zawsze wyraźnie oznaczone.
Współczesny Pałac
Odgłosy remontu, przyrody i powracającego życia domu, rejestrowane jako kronika teraźniejszości.
Wysuń płytę z Szafy
Wieczór w salonieAutorski, generowany na żywo motyw fortepianowy inspirowany nastrojem dawnego salonu. Nie jest utworem Hanki Ordonówny ani rekonstrukcją muzyki wykonywanej w Inczewie.
Dźwięk jest wyłączony. Portal nigdy nie uruchamia go automatycznie.
Wybierz płytę, aby wysunąć ją z półki. Muzykę uruchomisz dopiero przyciskiem odtwarzania na jej karcie.
20 płyt czeka na wybór.
Legalna kolekcja muzyczna
Dwadzieścia nagrań jest przechowywanych lokalnie w portalu. Każde ma osobną kartę źródłową, opis praw i jasno oddzielony kontekst epoki od historii samego Inczewa.
20nagrań dopuszczonych do publikacji
61:00łączny czas legalnej kolekcji
0utworów z niepotwierdzonymi prawami
| Numer | Kompozytor | Utwór | Nagranie |
|---|---|---|---|
| SG‑001 | Fryderyk Chopin | Polonez A‑dur op. 40 nr 1 | CC0 |
| SG‑002 | Ludwig van Beethoven | Menuet G‑dur WoO 10 nr 2 | domena publiczna |
| SG‑003 | Fryderyk Chopin | Walc a‑moll B. 150 | CC0 |
| SG‑004 | Wolfgang Amadeus Mozart | Sonata fortepianowa nr 14 c‑moll K. 457 | CC0 |
| SG‑005 | Fryderyk Chopin | Nokturn e‑moll op. pośm. 72 nr 1 | CC0 |
| SG‑006 | Carl Philipp Emanuel Bach | Solfeggietto H. 220 | PD |
| SG‑007 | Ruggero Leoncavallo | No! Pagliaccio non son! | PD |
| SG‑008 | Giacomo Puccini | Donna non vidi mai | PD |
| SG‑009 | Stanisław Moniuszko | Prząśniczka | PD |
| SG‑010 | Augusto Gentile | Flor de fango | PD |
| SG‑011 | John Philip Sousa | The Stars and Stripes Forever | PD |
| SG‑012 | Piotr Czajkowski | Walc z Jeziora łabędziego | PD |
| SG‑013 | Al Jolson, Vincent Rose i Buddy DeSylva | Avalon | PD |
| SG‑014 | Osmán Pérez Freire | Ay, ay, ay | PD |
| SG‑015 | melodia tradycyjna · słowa Robert Burns | Auld Lang Syne | PD |
| SG‑016 | Harry Dacre | Daisy Bell | PD |
| SG‑017 | Ángel Villoldo | El Choclo | PD |
| SG‑018 | Perry Bradford | Crazy Blues | PD |
| SG‑019 | W. C. Handy | St. Louis Blues | PD |
| SG‑020 | James Scott | Kansas City Rag | CC BY-SA 3.0 |
Fryderyk Chopin — Polonez A-dur op. 40 nr 1
Utwór skomponowany w 1838 roku. Jest tu prezentowany jako kontekst kultury muzycznej polskiego domu, a nie jako dowód, że wykonywano go albo słuchano w Inczewie.
Wykonanie: Luis Sarro · czas: 5:38 · źródło: Musopen / Wikimedia Commons · licencja nagrania: CC0 1.0. Karta źródłowa i licencja →
Ludwig van Beethoven — Menuet G-dur WoO 10 nr 2
Krótka miniatura fortepianowa, prezentowana jako muzyczny kontekst epoki. Nie jest to twierdzenie, że utwór wykonywano lub słuchano w Pałacu w Inczewie.
Wykonanie: Peter Johnston · czas: 2:24 · źródło: Musopen / Wikimedia Commons · status kompozycji i nagrania: domena publiczna · Public Domain Mark 1.0 · potwierdzenie VRT Wikimedia. Karta źródłowa i prawa →
Fryderyk Chopin — Walc a-moll B. 150
Utwór skomponowany około 1843–1848 roku, w wykonaniu Ayi Higuchi z 2014 roku. Prezentujemy go jako kontekst domowego muzykowania, bez twierdzenia, że wykonywano go lub słuchano w Inczewie.
Wykonanie: Aya Higuchi · czas: 2:11 · źródło: Musopen / Wikimedia Commons · wykonanie: CC0 1.0 Universal · kompozycja: domena publiczna. Karta źródłowa i prawa →
Wolfgang Amadeus Mozart — Sonata fortepianowa nr 14 c-moll K. 457
Utwór skomponowany w 1784 roku, w wykonaniu La Pianista z 2010 roku. Prezentujemy go jako kontekst muzyczny epoki, bez twierdzenia, że wykonywano go lub słuchano w Inczewie.
Wykonanie: La Pianista · czas: 4:14 · źródło: Wikimedia Commons · wykonanie: CC0 1.0 Universal · kompozycja: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0. Karta źródłowa i prawa →
Fryderyk Chopin — Nokturn e-moll op. pośm. 72 nr 1
Utwór skomponowany w 1827 roku, w wykonaniu Petera Johnstona. Prezentujemy go jako kontekst kultury muzycznej epoki, bez twierdzenia, że wykonywano go lub słuchano w Inczewie.
Wykonanie: Peter Johnston · czas: 3:57 · źródło: Musopen / Wikimedia Commons · wykonanie i fonogram: CC0 1.0 Universal · kompozycja: domena publiczna. Karta źródłowa i prawa →
Carl Philipp Emanuel Bach — Solfeggietto H. 220
Dynamiczna miniatura klawiszowa w wykonaniu użytkownika Nieb. Prezentujemy ją jako kontekst muzyczny epoki, bez twierdzenia, że wykonywano ją lub słuchano w Inczewie.
Wykonanie: Nieb · czas: 1:04 · źródło: Wikimedia Commons · wykonanie i fonogram: domena publiczna (PD-self) · kompozycja: domena publiczna. Karta źródłowa i prawa →
Ruggero Leoncavallo — No! Pagliaccio non son!
Enrico Caruso śpiewa arię z opery Pajace w nagraniu Victor z około 1910 roku. To autentyczny głos epoki utrwalony na płycie, prezentowany jako kontekst historii fonografii — bez twierdzenia, że nagrania słuchano w Inczewie.
Wykonanie: Enrico Caruso · czas: 3:19 · nagranie: Victor, ok. 1910 · status: Public Domain Mark 1.0; bez znanych ograniczeń prawnych według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Giacomo Puccini — Donna non vidi mai
Aria z opery Manon Lescaut w wykonaniu Enrica Carusa, nagrana 24 lutego 1913 roku dla Victor Records. Historyczny fonogram tworzy inną półkę niż współczesne nagrania fortepianowe i pokazuje, jak brzmiały pierwsze dekady muzyki utrwalonej.
Wykonanie: Enrico Caruso · czas: 2:52 · nagranie: Victor, 1913 · status: Public Domain Mark 1.0; bez znanych ograniczeń prawnych według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Stanisław Moniuszko — Prząśniczka
Polska pieśń domowa ze śpiewnika z około 1890 roku. Cyfrowe odtworzenie zapisu nutowego pokazuje repertuar związany z kulturą domowego muzykowania. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Odtworzenie zapisu nutowego · czas: 0:57 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Augusto Gentile — Flor de fango
Tango nagrane dla Odeonu w Buenos Aires w 1918 roku. Gardelowi towarzyszy gitarzysta José Ricardo. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Carlos Gardel i José Ricardo · czas: 2:51 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
John Philip Sousa — The Stars and Stripes Forever
Historyczne nagranie orkiestry dętej pod dyrekcją kompozytora, utrwalone przez Edisona w listopadzie 1909 roku. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Sousa's Band · czas: 4:28 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Piotr Czajkowski — Walc z Jeziora łabędziego
Orkiestrowe nagranie HMV z 22 lipca 1933 roku pod dyrekcją Johna Barbirollego. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: London Philharmonic Orchestra · John Barbirolli · czas: 4:24 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Al Jolson, Vincent Rose i Buddy DeSylva — Avalon
Jazzowy standard w historycznym nagraniu Al Jolsona z 1920 roku. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Al Jolson · czas: 2:58 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Osmán Pérez Freire — Ay, ay, ay
Vidalita nagrana w Buenos Aires w 1919 roku przez Carlosa Gardela i José Razzana. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Carlos Gardel i José Razzano · czas: 3:00 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
melodia tradycyjna · słowa Robert Burns — Auld Lang Syne
Fonograficzny zapis tradycyjnej pieśni w wykonaniu Franka C. Stanleya z 1910 roku. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Frank C. Stanley · czas: 2:22 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Harry Dacre — Daisy Bell
Nagranie Edwarda M. Favora z 1894 roku, utrwalone na brązowym cylindrze woskowym Edisona. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Edward M. Favor · czas: 2:15 · status: domena publiczna / Public Domain Mark 1.0 według karty Wikimedia Commons. Karta źródłowa i prawa →
Ángel Villoldo — El Choclo
Tango wykonane przez miejską orkiestrę Buenos Aires w nagraniu z 1907 roku. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Banda Municipal de Buenos Aires · czas: 2:34 · status: Public Domain Mark 1.0. Karta źródłowa i prawa →
Perry Bradford — Crazy Blues
Przełomowy fonogram Mamie Smith z 1920 roku, uznawany za pierwsze komercyjne nagranie bluesa afroamerykańskiej wokalistki. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Mamie Smith and Her Jazz Hounds · czas: 3:31 · status: domena publiczna. Karta źródłowa i prawa →
W. C. Handy — St. Louis Blues
Nagranie standardu W. C. Handy’ego z 1921 roku w wykonaniu Original Dixieland Jazz Band i Ala Bernarda. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Original Dixieland Jazz Band i Al Bernard · czas: 3:10 · status: domena publiczna. Karta źródłowa i prawa →
James Scott — Kansas City Rag
Współczesne wykonanie ragtime’u Jamesa Scotta, udostępnione na wolnej licencji z uznaniem autorstwa. Materiał prezentujemy jako kontekst epoki, nie dowód słuchania utworu w Inczewie.
Wykonanie: Gnissah · czas: 2:51 · status: CC BY-SA 3.0. Karta źródłowa i prawa →
Sto płyt do odkrywania
Docelowa Szafa obejmuje 100 zróżnicowanych pozycji: Ordonównę i Fogga, polską piosenkę międzywojenną, muzykę salonową, operę, tango, jazz, folklor i pejzaże dźwiękowe Inczewa. Zielone oznaczenie mówi „gra tutaj”. Pozostałe pozycje są widoczne jako program kolekcji, lecz odtwarzacz pojawi się dopiero po potwierdzeniu legalnego źródła albo uzyskaniu zgody.
Jak legalnie uruchomimy Ordonównę i Fogga?
Przez oficjalny odtwarzacz właściciela nagrania, jeżeli zezwala on na osadzanie, albo z pliku mającego jednoznaczną licencję. Nie kopiujemy nagrań z płyt, radia ani przypadkowych kanałów. Każde aktywne nagranie otrzyma osobną kartę praw.
Przez oficjalny odtwarzacz właściciela nagrania, jeżeli zezwala on na osadzanie, albo z pliku mającego jednoznaczną licencję. Nie kopiujemy nagrań z płyt, radia ani przypadkowych kanałów. Każde aktywne nagranie otrzyma osobną kartę praw.
Jak działa Szafa Grająca
Każde nagranie otrzymuje kartę: tytuł, wykonawca lub rozmówca, data, źródło, prawa do wykorzystania i informacja, czy jest dokumentem, interpretacją czy rekonstrukcją. Utwory muzyczne są osadzane z legalnych serwisów albo udostępniane tylko wtedy, gdy pozwala na to licencja.
Zamiast automatycznego odtwarzania portal pozostawia decyzję słuchaczowi. Krótkie ścieżki tematyczne połączą dźwięk z fotografią, dokumentem i rozdziałem książki. Dzięki temu muzyka nie stanie się dekoracją, lecz przewodnikiem po historii.
Otwórz publiczny rejestr nagrań i praw →
Historia fonografii
Zanim muzykę można było odtworzyć, najpierw nauczono się ją zobaczyć jako ślad drgań. Ta oś pokazuje najważniejsze przemiany urządzeń, nośników i sposobów słuchania. Jest opowieścią o technice — nie dowodem na obecność konkretnego sprzętu w pałacu w Inczewie.
Fonautograf zapisuje dźwięk
Édouard-Léon Scott de Martinville kreśli drgania dźwięku na okopconej powierzchni. Urządzenie nie potrafi jeszcze odtwarzać zapisu, ale otwiera drogę fonografii.
Fonograf Edisona: zapis i odtworzenie
Thomas Edison demonstruje urządzenie zapisujące głos na folii cynowej owiniętej wokół cylindra i odtwarzające go ponownie. Po raz pierwszy dźwięk można zachować i usłyszeć.
Płyta gramofonowa i domowe słuchanie
Emile Berliner rozwija gramofon z płaską płytą. Płyty łatwiej powielać niż cylindry, dlatego stopniowo zdobywają rynek; nagranie staje się przedmiotem, który można kolekcjonować.
Mikrofon i zapis elektryczny
Mikrofon, wzmacniacz i elektryczna głowica pozwalają rejestrować większą skalę dynamiki oraz subtelniejsze brzmienie. Fonografia zbliża się do nowoczesnego studia.
Taśma magnetyczna, LP i singiel
Taśma umożliwia montaż nagrania, a długogrająca płyta 33⅓ obr./min i singiel 45 obr./min zmieniają domowe kolekcje. Album może pomieścić dłuższą opowieść muzyczną.
Kaseta: muzyka staje się przenośna
Kaseta magnetofonowa upraszcza nagrywanie w domu i zabieranie muzyki ze sobą. Później przenośne odtwarzacze odrywają słuchanie od salonu.
Płyta kompaktowa i zapis cyfrowy
Pierwsze komercyjne odtwarzacze CD i cyfrowy nośnik optyczny rozpoczynają nowy etap: brak kontaktu igły z płytą, szybki wybór utworu i powtarzalna kopia.
Plik, kompresja i pobieranie
Dźwięk odrywa się od fizycznego nośnika. Skompresowane pliki i przenośne odtwarzacze mieszczą całe kolekcje, ale stawiają nowe pytania o jakość, prawa i trwałość zapisu.
Streaming, archiwa cyfrowe i powrót płyt
Muzyka płynie z sieci na żądanie, a biblioteki digitalizują kruche nagrania. Równolegle wracają winyle, kasety i świadome słuchanie albumów — nowe technologie nie usuwają dawnych, lecz tworzą z nimi wielowarstwową kulturę dźwięku.
CylinderPłyta 78 obr./minTaśmaWinyl LPCD i plikStreaming
Źródła osi: opracowania historyczne Thomas Edison National Historical Park oraz Library of Congress. Daty oznaczają przełom technologiczny; upowszechnienie następowało stopniowo i nierównomiernie.
Park o świcieSzum koron starych drzew, ptaki i woda — przyszłe nagranie terenowe z dokładną datą i nazwiskiem autora.
To prototyp sposobu opowiadania, jeszcze bez automatycznie odtwarzanego dźwięku. Nagranie uruchomi się dopiero po świadomym wyborze słuchacza.
Następny etap
Rozwijamy istniejący rejestr nagrań i praw oraz przygotowujemy przyszłe ścieżki dokumentalne: „Poranek w majątku”, „Wieczór w salonie”, „Głosy dawnego Inczewa” i „Pałac w remoncie”. Ich zawartość zostanie ustalona dopiero po zgromadzeniu materiałów i zgód.
Połączone części muzeum
Szafa Grająca opowiada dźwiękiem, Sala Kinowa obrazem, a model 3D przestrzenią. Przejdź do Sali Kinowej → Zobacz model 3D →