OD OBRAZU MALOWANEGO DO OBRAZU OBLICZANEGO

Jak nauczyliśmy świat zatrzymywać światło

Zanim rodzinne twarze trafiły do albumów, pamięć wyglądu człowieka i miejsca należała do malarza. Potem obraz powstawał na metalu, papierze, szkle i błonie, aż stał się zbiorem danych noszonym w smartfonie.

Portret malarski utrwalał osobę, pejzaż — miejsce, a weduta — wygląd miasta lub rezydencji. Camera obscura pomagała rysownikom w perspektywie, lecz dopiero połączenie optyki z chemią pozwoliło zachować obraz samym działaniem światła.

Pięć obrazów z narodzin fotografii

Są to przykłady historyczne z kolekcji publicznych, nie fotografie Inczewa. Pokazują kolejne odkrycia: trwały obraz, negatyw, ulicę z człowiekiem oraz wczesny portret.

Od atelier do kieszeni

PRZED 1826

Portret, pejzaż i camera obscura

Obraz był interpretacją artysty i przywilejem zamawiającego. Przyrządy optyczne pomagały rysować, lecz nie utrwalały same obrazu.

1826–1840

Heliografia, dagerotyp i negatyw

Niépce utrwalił obraz na metalu, Daguerre opracował szczegółowy pozytyw na posrebrzanej miedzi, a Talbot otworzył drogę do powielania odbitek.

1851–1880

Szkło, papier i rodzinny album

Mokry kolodion na szkle skrócił ekspozycję. Odbitki albuminowe i fotografie wizytowe uczyniły portret bardziej dostępnym.

OD LAT 1850.

Stereoskopia i fotoplastikon

Dwa obrazy oglądane osobno przez lewe i prawe oko tworzyły wrażenie głębi. Stereoskop trafił do salonów, a fotoplastikon zamienił oglądanie w zbiorową podróż. Historia Fotoplastikonu Warszawskiego ↗

1888–1930

Błona zwojowa i aparat amatorski

Lżejszy materiał zastąpił płyty, a prostszy aparat wyniósł fotografowanie poza atelier — w podróż i codzienność.

1861 / 1907 / XX WIEK

Kolor

Eksperyment Maxwella pokazał zasadę syntezy barw. Autochrome braci Lumière, dostępny od 1907 roku, dał praktyczną fotografię barwną, a film kolorowy przeniósł ją do rodzinnego albumu.

1948–KONIEC XX WIEKU

Natychmiastowość i zapis cyfrowy

Polaroid skrócił oczekiwanie na odbitkę, a matryca elektroniczna zastąpiła materiał światłoczuły. Obraz stał się plikiem.

XXI WIEK

Smartfon i fotografia obliczeniowa

Dzisiejsze zdjęcie bywa wynikiem połączenia wielu ekspozycji i obliczeń. Łatwość fotografowania zwiększa znaczenie podpisu, daty, miejsca i zachowania oryginału.

Źródła

Granica źródłowa: galeria pokazuje powszechną historię medium i nie sugeruje związku tych pięciu obrazów z Inczewem.

OTWÓRZ ALBUM RODZINNY →